Program „Asystent osobisty osoby z niepełnosprawnością” ma ułatwiać codzienne funkcjonowanie i zwiększać samodzielność osób wymagających wsparcia. Wiele osób zastanawia się, od kiedy w 2026 roku będzie można składać wnioski o udział w programie i gdzie szukać informacji o naborze. W artykule wyjaśniamy, jak sprawdzić terminy, kto może ubiegać się o pomoc oraz jakie dokumenty mogą być potrzebne.
Termin naboru do programu „Asystent osobisty osoby z niepełnosprawnością” na 2026 rok ustala lokalny realizator — samorząd lub organizacja pozarządowa — zależnie od liczby miejsc i dostępnych środków. Jak już tu jesteś, Sprawdź praktyczne rozwiązania dla pracodawcy. Sprawdź ogłoszenie swojej gminy, powiatu lub fundacji, ponieważ nie ma jednego ogólnopolskiego terminu składania kart uczestnika. Część samorządów prowadziła nabór pod koniec 2026 roku, a niektóre miejscowości ogłaszały nabory uzupełniające w 2026 roku.
Przykładowo Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Oświęcimiu przyjmowało zgłoszenia od 8 do 23 grudnia 2026 roku, a Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zielonej Górze — od 1 do 19 grudnia. W Byczynie nabór podstawowy trwał od 31 października do 7 listopada 2026 roku, zaś uzupełniający zaplanowano na 3–11 sierpnia 2026 roku. Dlatego kontroluj komunikaty lokalnych realizatorów i złóż dokumenty odpowiednio wcześnie.
Zgłoszenie składa się zwykle w ośrodku pomocy społecznej, PCPR lub innym miejscu wskazanym w ogłoszeniu. Możesz dostarczyć dokumenty osobiście, wysłać pocztą, a niekiedy złożyć elektronicznie przez ePUAP lub wskazany system. Najczęściej potrzebujesz karty zgłoszenia, klauzuli informacyjnej RODO i kopii aktualnego orzeczenia o niepełnosprawności. W zależności od sytuacji dołącz także pełnomocnictwo lub dokument potwierdzający opiekę prawną. Skompletuj załączniki przed rozpoczęciem naboru, by uniknąć pośpiechu.
Nie przegap naboru: lokalne terminy i zasady mogą się różnić
Do programu mogą kwalifikować się dzieci od ukończenia 2. do ukończenia 16. roku życia, których orzeczenie zawiera wskazania w punktach 7 i 8, oraz osoby ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności albo dokumentem równoważnym. Samo złożenie karty nie gwarantuje usług: realizator uwzględnia indywidualne potrzeby, kryteria naboru i dostępny budżet. Pierwszeństwo mogą mieć na przykład osoby samotne, które nie otrzymują wsparcia od bliskich, jednak szczegółowe zasady ustala lokalny realizator.
Osobno przebiega nabór uczestników i nabór samorządów. W edycji 2027 gminy i powiaty składają wnioski o finansowanie do właściwego wojewody od 7 do 30 września 2026 roku, korzystając z Generatora Funduszu Solidarnościowego. Wojewodowie przygotowują rekomendacje do 31 października. Na tę edycję zaplanowano 1,2 mld zł, ale podane terminy dotyczą samorządów, nie indywidualnych zgłoszeń mieszkańców.
W edycji 2026 asystenci wspierają uczestników w codziennych czynnościach, prowadzeniu gospodarstwa domowego, przemieszczaniu się i aktywności społecznej; usługi są bezpłatne. Organizacje pozarządowe mogą prowadzić odrębne nabory. Na przykład Fundacja „Wyjdź z Domu” rekrutowała od 4 do 17 lutego 2026 roku i zaplanowała łącznie 32 050 godzin wsparcia dla co najmniej 45 osób. Przed wysłaniem dokumentów sprawdź w lokalnym ogłoszeniu adres, sposób złożenia oraz godzinę zakończenia naboru.
Asystent osobisty w 2026 roku – terminy i zgłoszenie
Sprawdź, kto prowadzi nabór, jakie dokumenty przygotować i jak przebiega kwalifikacja. Terminy różnią się zależnie od realizatora — samorządu lub organizacji pozarządowej — dlatego zweryfikuj zasady w swojej miejscowości.
- Wybierz nabór właściwy dla swojej sytuacji. W programie samorządowym o środki występują gminy i powiaty, a osoby z niepełnosprawnością zgłaszają się później do lokalnego realizatora, np. OPS, MOPS lub PCPR. Terminy rekrutacji uczestników ustala każda miejscowość osobno: w Oświęcimiu zgłoszenia przyjmowano od 8 do 23 grudnia 2025 r., a w Zielonej Górze od 1 do 19 grudnia 2025 r. Nabór uzupełniający w Byczynie zaplanowano na 3–11 sierpnia 2026 r. W programie dla NGO rekrutuje konkretna organizacja; jedna z fundacji przyjmowała zgłoszenia od 4 do 17 lutego 2026 r.
- Sprawdź kryteria kwalifikacji. W edycji samorządowej o wsparcie mogą ubiegać się dzieci od ukończenia 2. do ukończenia 16. roku życia, jeśli ich orzeczenie zawiera wskazania w punktach 7 i 8. Uprawnione są też osoby ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności albo orzeczeniem równoważnym. Organizacje pozarządowe mogą zawęzić kryteria, np. przyjmować wyłącznie osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności lub dzieci spełniające określone warunki.
- Przygotuj wymagane dokumenty. Zazwyczaj realizator prosi o kartę zgłoszenia, aktualne orzeczenie lub jego kopię oraz klauzulę informacyjną o przetwarzaniu danych. Jeśli zgłoszenie składa opiekun lub pełnomocnik, może być potrzebny dokument potwierdzający jego umocowanie. NGO może wymagać dodatkowych oświadczeń, np. dotyczących wskazanego asystenta. Ustal, czy dokumenty złożysz osobiście, pocztą, elektronicznie lub przez wskazaną platformę; niekiedy trzeba też okazać oryginał orzeczenia.
- Opisz potrzeby i złóż kompletny wniosek w terminie. Podczas kwalifikacji realizator może uwzględnić zakres potrzeb, samodzielność oraz pomoc dostępną od innych osób. Samo złożenie karty nie gwarantuje usług — decyzja zależy od kryteriów, sytuacji uczestnika i dostępnych środków. W rekrutacji NGO mogą obowiązywać osobne etapy i krótkie terminy na dosłanie dokumentów po wstępnej kwalifikacji.
- Ustal warunki korzystania z usług. Asystent może pomagać m.in. w samoobsłudze i higienie, prowadzeniu gospodarstwa domowego, przemieszczaniu się poza domem, aktywności społecznej i komunikacji. Uczestnik korzysta z usług bezpłatnie, ale nie może otrzymywać w tych samych godzinach innych usług o podobnym zakresie finansowanych ze środków publicznych. Asystent nie może być członkiem rodziny uczestnika ani z nim mieszkać. Przy wsparciu dziecka obowiązują dodatkowe zabezpieczenia oraz pisemna zgoda rodzica lub opiekuna.
| Zakres | Najważniejsze dane |
|---|---|
| Kto może skorzystać | Dzieci: 2–15 lat, orzeczenie z pkt 7 i 8; dorośli: stopień znaczny lub umiarkowany albo orzeczenie równoważne |
| Dokumenty | Karta zgłoszenia, kopia orzeczenia, klauzula RODO; pełnomocnictwo lub dokument opiekuna prawnego — jeśli dotyczy |
| Zakres pomocy | Samoobsługa i higiena; gospodarstwo domowe; przemieszczanie się; aktywność i komunikacja |
| Limit godzin | Ustalany indywidualnie według potrzeb i zasad realizatora; w wybranych projektach: do 360, 720 lub 840 godz. |
| Odpłatność | 0 zł dla uczestnika |
Kto może otrzymać wsparcie asystenta i jakie warunki musi spełnić?
Dzieci od 2. do 16. roku życia mogą otrzymać wsparcie asystenta, jeśli mają orzeczenie o niepełnosprawności ze wskazaniami w punktach 7 i 8. Kliknij tutaj i dowiedz się więcej. Wskazania te potwierdzają potrzebę stałej lub długotrwałej pomocy z powodu znacznie ograniczonej samodzielności oraz konieczność codziennego udziału opiekuna w leczeniu, rehabilitacji i edukacji dziecka. Z programu mogą korzystać również dorośli i młodzież z orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności albo z orzeczeniem równoważnym.
O przyznaniu wsparcia decydują przede wszystkim potrzeby, samodzielność i dostępna pomoc bliskich, a nie samo orzeczenie. Realizatorzy mogą w pierwszej kolejności uwzględnić osoby mieszkające samotnie i pozbawione wsparcia, osoby z niepełnosprawnościami mieszkające razem, lecz niemogące sobie pomagać, oraz dzieci z rodzinnej pieczy zastępczej lub rodzinnej placówki opiekuńczo-wychowawczej.
Wsparcie zależy od potrzeb, a komplet dokumentów nie gwarantuje pomocy
Aby zgłosić się do programu, należy wypełnić Kartę zgłoszenia, dołączyć kopię aktualnego orzeczenia oraz wymagane zgody lub klauzule informacyjne, a następnie złożyć dokumenty w terminie wyznaczonym przez samorząd lub organizację prowadzącą nabór. Realizator indywidualnie ocenia zgłoszenie, dlatego komplet dokumentów nie gwarantuje przyznania usług. Liczą się także dostępne środki, liczba chętnych i wynik kwalifikacji. Limit godzin zależy od rodzaju i stopnia niepełnosprawności oraz opisanych potrzeb, a uczestnik nie płaci za wsparcie. Jak już zahaczyliśmy o ten temat, sprawdź, jak zaplanować czas pracy w 2026 roku.
Asystent może pomagać w samoobsłudze i higienie, prowadzeniu gospodarstwa domowego, przemieszczaniu się poza domem, komunikacji oraz aktywności społecznej. Wspiera samodzielność uczestnika, ale nie podejmuje za niego decyzji. Ponadto w tych samych godzinach uczestnik nie może korzystać z opłacanych ze środków publicznych usług o podobnym zakresie. Ponieważ zasady naboru i wymagane dokumenty różnią się między realizatorami, przed zgłoszeniem warto sprawdzić aktualne informacje w swojej gminie, powiecie lub wybranej organizacji.
Warto pamiętać, że orzeczenie jest warunkiem udziału, ale nie daje automatycznie prawa do asystenta — realizator ocenia również indywidualne potrzeby i dostępne wsparcie bliskich.
Jakie dokumenty przygotować do wniosku o asystencję osobistą?
Do zgłoszenia do programu asystencji osobistej zwykle potrzebujesz karty zgłoszenia, dokumentu potwierdzającego niepełnosprawność i wymaganych oświadczeń. Ponieważ lista zależy od edycji programu i realizatora, przed złożeniem wniosku sprawdź lokalne wymagania.
- Karta zgłoszenia lub karta uczestnika programu — podaj aktualne informacje o potrzebnym wsparciu, samodzielności i sytuacji życiowej. Formularz może też wymagać opisu oczekiwanych usług lub wskazania preferowanego asystenta.
- Aktualne orzeczenie o niepełnosprawności — dołącz czytelną kopię orzeczenia o znacznym albo umiarkowanym stopniu niepełnosprawności lub dokumentu równoważnego. Dziecko w wieku od 2 do 16 lat musi mieć orzeczenie ze wskazaniami w punktach 7 i 8. Niektórzy realizatorzy proszą także o okazanie oryginału.
- Klauzula informacyjna RODO — podpisz i dołącz dokument dotyczący przetwarzania danych osobowych. Organizacje pozarządowe mogą wymagać osobnych klauzul dla siebie i ministerstwa.
- Dokument potwierdzający umocowanie do reprezentowania uczestnika — jeśli zgłoszenie składa opiekun lub pełnomocnik, dołącz dokument potwierdzający ustanowienie opiekuna prawnego albo pełnomocnictwo. W przypadku dziecka formularze podpisuje rodzic lub opiekun prawny.
- Oświadczenia wymagane przez realizatora — zależnie od naboru złóż m.in. oświadczenie o braku pokrewieństwa lub wspólnego zamieszkiwania ze wskazanym asystentem. Asystent nie może być członkiem rodziny, opiekunem prawnym ani osobą faktycznie mieszkającą z uczestnikiem.
- Dokumenty dotyczące wskazanego asystenta — jeśli wskażesz własnego kandydata, sprawdź, czy realizator wymaga potwierdzenia jego kwalifikacji lub co najmniej sześciu miesięcy doświadczenia w bezpośrednim wspieraniu osób z niepełnosprawnościami. Przy usługach dla małoletniego trzeba też przeprowadzić dodatkowe sprawdzenia dotyczące ochrony dzieci i uzyskać pisemną akceptację asystenta od rodzica lub opiekuna.
- Podpisy i sposób złożenia dokumentów — sprawdź, czy właściwe osoby podpisały formularze, a kopie są kompletne i czytelne. Złóż zgłoszenie zgodnie z instrukcją organizatora: osobiście, pocztą lub elektronicznie. Przy wysyłce cyfrowej mogą być wymagane pliki PDF oraz podpis zaufany albo kwalifikowany.
- Termin i lokalne zasady naboru — ustal aktualny termin, adres i wymagane formularze we właściwym PCPR, MOPS, OPS, urzędzie gminy lub powiatu albo organizacji pozarządowej. Komplet dokumentów nie gwarantuje przyznania usług, ponieważ realizator uwzględnia m.in. indywidualne potrzeby, kryteria kwalifikacji i dostępne środki.
Na czym polega pomoc asystenta i ile godzin wsparcia można uzyskać?
Asystent osobisty pomaga osobie z niepełnosprawnością w codziennych czynnościach, aby mogła żyć samodzielnie i uczestniczyć w życiu społecznym. Wspiera ją m.in. podczas higieny i samoobsługi, prowadzenia domu, wypełniania ról rodzinnych, przemieszczania się, załatwiania spraw oraz kontaktów z innymi. Nie podejmuje za nią decyzji ani nie zastępuje opieki — pomaga realizować jej potrzeby i cele.
Ze wsparcia mogą korzystać dzieci od ukończenia 2. do ukończenia 16. roku życia, jeśli ich orzeczenie zawiera wymagane wskazania w punktach 7 i 8, a także osoby z orzeczeniem o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem równoważnym. Uczestnicy nie płacą za usługi, jednak złożenie karty zgłoszenia i kopii orzeczenia nie gwarantuje ich przyznania. Realizator ocenia potrzeby, samodzielność, wsparcie bliskich i dostępny budżet; może też szczególnie uwzględnić osoby samotne lub pozbawione pomocy otoczenia.
Nawet 840 godzin wsparcia — wszystko zależy od potrzeb
W programach samorządowych nie obowiązuje jeden limit godzin dla wszystkich — realizator ustala go indywidualnie, uwzględniając rodzaj i stopień niepełnosprawności oraz potrzeby opisane we wniosku. Niektóre projekty NGO oferują do 840 godzin rocznie osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności i niepełnosprawnością sprzężoną, do 720 godzin osobom ze znacznym stopniem oraz do 360 godzin dzieciom spełniającym warunki programu. Są to limity z konkretnych projektów, a nie gwarantowany wymiar pomocy. Przy dużym zainteresowaniu organizator może przyznać mniej godzin, by wesprzeć więcej osób.
W niektórych edycjach można zaplanować pracę asystenta przez całą dobę i we wszystkie dni tygodnia, ale jedna osoba może świadczyć wsparcie najwyżej przez 12 godzin na dobę. Dojazd asystenta nie wlicza się do czasu usługi, a w tych samych godzinach nie można korzystać z równoległych usług opiekuńczych finansowanych ze środków publicznych. Ostateczny wymiar wsparcia zależy od zasad konkretnego naboru i indywidualnej oceny, dlatego warto sprawdzić warunki u lokalnego realizatora.
Warto pamiętać, że liczby takie jak 840 godzin rocznie to maksima przewidziane w niektórych projektach, a nie standard przysługujący każdemu — ostateczny wymiar wsparcia ustala lokalny realizator po ocenie potrzeb i dostępnych środków.
